Waar gaat het zondag over?

Zomercyclus: psalmen over bewonen en het koninkrijk Gods - 16 augustus t/m 13 september 2020

Door Elise Rommens-Woertman en Kees van der Zwaard

Inleiding op Gods Koninkrijk
Van de stabilitas loci naar Gods Koninkrijk lijkt een grote stap. Toch is het dat niet als we doordenken op de noties van hierboven: ‘een plek om in vrede te leven’, ‘God onderdak geven’, ‘sociale stabiliteit’, ‘God als woning’.
‘Wees op je vierkante meter een vorst’, zong Dirk Witte ooit. Maar dan moet je het wel met jezelf uithouden in die kleine ruimte. En hoe verhoud je je tot die andere vierkante meters, waarop de anderen hun eigen vorst(in) zijn?
Binnen organisaties zijn er afdelingen groepen, die soms spottend “koninkrijkjes” worden genoemd. Dart duidt op geslotenheid en autonomie. En op andere ‘landen’ binnen de organisatie met wie om de macht wordt gestreden en/of met wie een verbond moet worden aangegaan.
Kortom: hoe organiseren we zoiets als ‘leefbaarheid’ voor jezelf, met elkaar, in een gezin, een groep, een organisatie, een kerk, een samenleving, de wereld?

De psalmen die daarop betrekking hebben zijn psalmen over bevrijdend leiderschap. In die psalmen gaat het over de manier waarop de Allerhoogste Koning is: te midden van zijn volk dient de Koning de waarheid en zoekt naar het recht. Doel daarvan is dat ieder mens tot zijn of haar recht komt. Dat is een universeel doel. Gods Koninkrijk beslaat hemel en aarde. Dus ook de hele schepping is er bij betrokken.

Wat is dan een goede aardse koning? Niets anders dan ‘beeld Gods’. Daarmee wordt de identiteit van de koning niet met macht verbonden, maar met zijn spiritualiteit, door zijn omgang met de Allerhoogste, met waarheid en recht.

‘De psalmen roepen vragen wakker: hoe wordt in onze wereld macht uitgeoefend, door presidenten en pausen, door generaals en massamedia, door onderwijsinstellingen en welzijnszorg? Dichterbij: hoe werkt de invloed tussen ouders en kinderen, tussen man en vrouw, tussen vrienden? […] De psalmen zijn een spiegel voor mijn eigen leiderschap. Hoe ga ik zelf om met macht? Hoe oefen ik invloed uit? […] Juist als ik denk geen invloed uit te oefenen, trek ik vaak alle aandacht aan mij. […] Ieder oefent invloed uit. […] Hoe doe ik dat? […] Hoe word ik een koning naar het hart van JHWH.’ (Kees Waaijman, Psalmen rond bevrijdend leiderschap, p.14)

Zondag 16 augustus 2020

Voorganger: Jasja Nottelman
Thema: Majesteit!
Lezing: Psalm 24

Psalm 24 stelt de vraag van een pelgrim, die een heilige plaats nadert: mag ik binnenkomen? En de psalm benoemt het verlangen van de pelgrim: bij die bron de zegen ontvangen. Van wie? Van de koning vol majesteit. Kortom: de pelgrim is op weg naar een ontmoeting met zijn/haar Schepper. Je zou ‘majesteit’ kunnen vertalen met ‘gewichtigheid’, met dat wat er toe doet. Daarmee komen vraag en verlangen van de pelgrim bij elkaar: doe ik er toe? Een confrontatie met je ware grootte – en dus kleinheid. Gevolgd door de ervaring dat juist in dat perspectief jou de zegen ten deel valt.

Zondag 23 augustus 2020

Voorganger: Kees van der Zwaard
Thema: Het woelen en woeden van de volken
Lezing: Psalm 2

‘Wat drijft de volken, wat bezielt ze toch’, zingt Psalm 2. Een goede en nog steeds actuele vraag, die opkomt waar leiders hun eigen belang laten prevaleren boven dat van hun mensen. De psalm noemt dat machtsbeluste, megalomane gedrag belachelijk. De confrontatie en de ontmaskering kunnen en zullen niet uitblijven. Psalm 2 is de laatste waarschuwing: o wee, als de mensen voor wie je verantwoordelijk bent niet bij je kunnen schuilen. Politiek is een heilige zaak!
Wat betekent in dit verband de oproep: ‘Heilig zul je zijn, want Ik ben heilig.’

Zondag 30 augustus 2020

Voorganger: Kees van der Zwaard
Thema: Wat is een goede koning?
Lezing: Psalm 72

Psalm 72 is de bijbelse blauwdruk voor goed koningschap, voor rechtvaardig leiderschap. Het hart van de psalm is vers 12-14: het bloed van de arme is kostbaar in de ogen van de koning. Alle binnenlandse en buitenlandse betrekkingen komen daaruit voort. Geen wonder dat deze psalm gezongen wordt als voorafschaduwing van de Messias. En wie voor deze koning bidt, bidt voor de hele wereld: Uw Koninkrijk kome!
Wat kunnen wij doen om iets van dat messiaanse verlangen gestalte te geven? Zowel politiek als persoonlijk. Waar woont de rechtvaardige koning in ons?

Zondag 6 september 2020

Voorganger: Elise Rommens-Woertman
Thema: godje te midden van de goden
Lezing: Psalm 82

In psalm 82 gaat de God van Israël het gevecht aan met de andere goden. En niet als de Majesteit van de Wereld, maar als een klein godje, dat te midden van de andere grote goden gaat staan en in dat hol van de leeuw zijn mond open doet: hoelang nog blijven jullie onrechtvaardig!? Dit is de confrontatie met de machten, die het leven van de mensen op aarde onmogelijk maken. En hun val wordt aangekondigd.
Voor ons roept dat de spanning op: waar halen wij het lef vandaan om onze stem te verheffen tegen die grote machten? En hoe houden we de spanning uit tussen het ‘hier’ en het ‘nog niet’ van Gods Koninkrijk? Hoe bewaren we ons geloof in de goede afloop?

Zondag 13 september 2020

Voorganger: Joop Smit osa
Thema: Visie en visioen
Lezing: Psalm 47

De Schepper van hemel en aarde is degene die Abraham riep om op reis te gaan naar het land van belofte; en degene die Abraham riep is ook degene die David riep om koning te worden in dat land van belofte. In psalm 47 wordt iets zichtbaar van de heilsgeschiedenis, van de Allerhoogste die via de levens van mensen, inclusief hun mislukkingen en misstappen, zijn plan voor herstel van de hele wereld uitvoert. (Vgl Tom Wright, Paulus Een biografie, p.48).
Hoe vormt dit visioen onze visie? Voelen wij ons deel van dat plan? Heeft ons leven een bedoeling? En hoe kan de voltooiing van het Koninkrijk Gods ook ons leven voltooien?

Cyclus: Kerk in de stad - 20 september t/m 25 oktober 2020

Door Elise Rommens-Woertman en Kees van der Zwaard

Inleiding

De afgelopen maanden hebben we noodgedwongen geëxperimenteerd met nieuwe vormen van verbinding. Dat experiment is nog niet afgelopen, ook al keren we voorzichtig en langzamerhand fysiek weer terug in de Janskerk. Tegelijkertijd grepen en grijpen we terug op oude woorden en rituelen. Eigenlijk is altijd zo geweest: kerk zijn door de tijden heen. Je verhouden tot de tijd in verbinding met zoeken naar de bron en hopen op de toekomst. Onze Janskerk staat in het hart van de stad, in het centrum van het stadsleven. De komende weken willen we ons de volgende vragen stellen: Wat heeft de stad ons te vertellen, wat vraagt en brengt het ons? Wat hebben wij te bieden, wat betekenen wij voor de stad? Met die vragen zijn we niet in 6 weken klaar – sterker deze vragen zijn en blijven altijd actueel – maar het is een mooie opmaat op onze verdere bezinning op wie we als Janskerkgemeente zijn en willen zijn.

20 september - Startzondag ( m.m.v. het Janskoor? – dat zou mooi zijn.)

Voorganger: Jasja Nottelman
Thema: Roeping
Lezing: Mattheüs 4: 12-22

Jezus roept zijn leerlingen op tot inkeer èn om mee op weg te gaan, de wereld in. Inkeer – de beweging naar binnen – heeft dus te maken met naar buiten gaan. Daar, in het echte leven, ontdekken Jezus’ navolgers al doende wat de boodschap dat Gods Koninkrijk nabij is, inhoudt. Hoe is dat voor ons? Wat nemen we mee vanuit de bezinning in de kerk mee de stad in? En wat heeft het rumoer van de stad ons te leren?

27 september - Doopzondag

Voorganger: Kees van der Zwaard
Thema: Gelukkig
Lezing: Mattheüs 5: 1-16

In deze doopdienst gaat het over geluk. Bij de geboorte van een kind wordt vaak gezegd: als het maar gelukkig wordt. Maar wat bedoelen we dan? Wat is geluk eigenlijk? In onze tijd verschuift het perspectief van geluk steeds meer naar zingeving. En zingeving wordt geduid als het geven en hebben van betekenis. Wat hebben die oude “zaligsprekingen” daar over te melden? En wat kunnen we daarmee bij het grootbrengen van een kind? Hoe sturen we het ooit de drukte van de stad en de hectiek van de samenleving in?

4 oktober - Viering m.m.v. Janskoor?

Voorganger: Elise Rommens-Woertman
Thema: Bezorgdheid
Lezing: Mattheüs 6: 19-34

4 oktober is de dag van Franciscus van Assisi. Deze zoon van een stoffenhandelaar verliet zijn oude wereld en deed een eenvoudige pij aan. Hij brak radicaal met een maatschappij, die bepaald wordt door geld, bezit en zelfhandhaving. Met zijn op de Bergrede gebaseerde leefwijze gaf hij een confronterende invulling aan geborgenheid – persoonlijk en in gemeenschap. Wat betekent geborgenheid voor ons? Hoe bepalend is onze bezorgdheid, onze onzekerheid voor de manier waarop we de samenleving inrichten? Dus hoe hangt onze geborgenheid samen met die van de ander?

11 oktober - Viering

Voorganger: Jasja Nottelman
Thema: Kruimels
Lezing: Matteus 15: 21-28

Een wonderlijk verhaal blijft het, van de Kananese vrouw.
Want wat gebeurt er nu precies? Waar draait het om?
Al te makkelijk kan het gelezen worden als een vorm van vertrouwen die gepaard gaat met onderdanigheid, om de kruimels te mogen eten die van de tafel zijn gevallen.
Opmerkelijk is dat de Kananese vrouw als eerste aan het woord komt in dit verhaal.
Zij spreekt Jezus aan, herkent hem als zoon van David.
Zij, de buitenstaander ziet in hem het licht opschijnen van eeuwen, en wil daar deel aan hebben.
Hoe lezen we dit verhaal?
In wie herkennen wij onszelf?
Wat betekent het om een groot vertrouwen te mogen hebben?

18 oktober - Viering m.m.v. Janskoor?

Voorganger: NNB
Thema: Eerlijk loon
Lezing: Mattheüs 20: 1-16

Vandaag een confronterende gelijkenis over wat nu ‘loon naar werken’ is.
Is het eerlijk als alle arbeiders allemaal evenveel betaald krijgen, terwijl de een veel langer gewerkt heeft dan de ander? Ook als de langstwerkende arbeiders van tevoren ingestemd hebben met wat ze betaald zouden krijgen? Waar komt dat gevoel van onrechtvaardigheid dan vandaan, is dat jaloezie? Is dat onze neiging om ons te vergelijken met elkaar? Is het de schijnbare willekeur?
Met welke ogen kijken wij naar de verdeling in onze stad? Waar zijn scheidslijnen te zien? Krijgen mensen loon naar werken of juist niet? Wat is zinvol werk überhaupt? Wat is rechtvaardigheid in dezen?

25 oktober - Viering

Voorganger: Kees van der Zwaard
Thema: Verwelkomen
Lezing: Mattheüs 22: 1-4

Een korte lezing waarin een welkom klinkt. Een koning houdt een bruiloftsmaal voor zijn zoon. Hij nodigt gasten uit, die niet willen komen. Vervolgens stuurt hij andere slaven naar zijn gasten om te zeggen hoe alles al klaarstaat, de ossen en het mestvee zijn al geslacht, de tijd is er voor, kom!
Wat gebeurt? De koning wil overduidelijk graag dat de gasten komen, maar waarom? Wat is de reden dat zij de eerste maal niet komen?

Contact

Vieringen
Janskerkhof 26, Utrecht
zo. @ 11.00 uur

Secretariaat
Boerhaaveplein 199, Utrecht
ma. en do. @ 10.00-15.00 uur

Telefoon & Mail
06 461 477 28
secretariaat@janskerkgemeente.nl

Website en social media
06 343 15 967
website@janskerkgemeente.nl

Blijf in contact

Wekelijks versturen wij een nieuwsbrief met informatie over
de vieringen en activiteiten in onze gemeente.

Abonneren nieuwsbrief

* indicates required